మాతృకావిలాసంలోని ఏకాక్షరనిఘంటువు - 17

 

మాతృకావిలాసంలోని ఏకాక్షరనిఘంటువు - 17

సాహితీమిత్రులారా!

మాతృకావిలాములోని ఏకాక్షరనిఘంటువు తరువాయి భాగం ..

ససాసిసీసుసూసేసైసోసౌసంసః ॥ 32 ॥

అథ సాదేః । సస్సర్వజనపాతా చ సర్వజ్ఞః సులభో రవిః ॥ 96 ॥

సా సాక్షిణీ చ సాఠీ చ సా సీతా సిస్సఖామరః ॥

సీః సుఖీ సుః కుఠారోऽర్కః సూర్ధరా గర్భిణీ తరీ ॥ 97 ॥

సేః కరః సైః శుకః శ్వాదః సోః సోమః సౌః సహోదరః ॥

సం సుఖం చరణోపాంత ముఖ్యం శ్రేష్ఠం సమేతరమ్ ॥ 98 ॥

సః ప్రాగుక్తోऽపి సంతానీ సర్వమాన్యః సహోదరః ॥

·         స: సర్వజనులను రక్షించేవాడు, సర్వజ్ఞుడు, సులభుడు, సూర్యుడు (రవి).

·         సా: సాక్షిగా ఉండేది, సీతాదేవి.

·         సి: స్నేహితుడు (సఖా), దేవత (అమరః).

·         సీ: సుఖవంతుడు.

·         సు: గొడ్డలి (కుఠారము), సూర్యుడు.

·         సూ: భూమి, గర్భిణీ స్త్రీ, పడవ (తరీ).

·         సే: చెయ్యి (కరః).

·         సై: చిలుక (శుకః), కుక్కను తినేవాడు.

·         సో: చంద్రుడు (సోమః).

·         సౌ: తోడబుట్టినవాడు (సహోదరః).

·         సం: సుఖము, పాదము దగ్గరి భాగము, ముఖ్యము, శ్రేష్ఠము.

·         సః: సంతానము కలవాడు, అందరిచే గౌరవించబడేవాడు.

---

హహాహిహీహుహూహేహైహోహౌహంహః ॥ 33 ॥

అథ హాదేః । హో హరిర్హరిణో హర్షో హిరణ్యాక్షోऽథ తస్కరః ॥ 99 ॥

హా గంధర్వశ్చ హిః సర్పో హీర్నరో హర్షవాన్మృగః ॥

హుః స్మృతో నహుషో రాజా హూర్విప్రో హేః ప్రసాదకృత్ ॥ 100 ॥

హైర్హాసో హోశ్చ సంబుద్ధౌ హౌర్విరంచిః షడాననః ॥

హం చౌర్యం హరణం పూర్ణం భాసురం భరణం భరమ్ ॥ 101 ॥

హః ప్రాగుక్తోऽథ పంచాస్యో హనుమానంగదస్తథా ॥

లం తు జ్ఞేయం పరం బ్రహ్మ వామనోగోచరం సుఖమ్ ॥ 102 ॥

·         హో: విష్ణువు (హరి), లేడి (హరిణము), సంతోషము (హర్షము), హిరణ్యాక్షుడు, దొంగ (తస్కరః).

·         హా: గంధర్వుడు.

·         హి: పాము (సర్పో).

·         హీ: మనిషి (నరః), సంతోషంగా ఉన్న జంతువు.

·         హు: నహుష మహారాజు.

·         హూ: బ్రాహ్మణుడు (విప్రో).

·         హే: అనుగ్రహం చూపేవాడు.

·         హై: నవ్వు (హాసము).

·         హో: సంబోధన.

·         హౌ: బ్రహ్మ (విరంచిః), కుమారస్వామి (షడాననః).

·         హం: దొంగతనము (చౌర్యం), హరించడం, పూర్ణము, ప్రకాశవంతమైనది.

·         హః: సింహము (పంచాస్యః), హనుమంతుడు, అంగదుడు.

·         లం: పరబ్రహ్మము, వామనుడు, ఇంద్రియాలకు అందని సుఖము.